สิทธิผู้บริโภค

          ในฐานะของ “ ผู้บริโภค ” เราทุกคนคงต้องการได้สินค้ามาใช้ในชีวิตประจำวันที่มีคุณภาพในราคาที่เหมาะสม ถ้าเป็นไปได้ยิ่งมีราคาถูกลงเท่าไหร่ยิ่งดีต่อสุขภาพกระเป๋าเราเท่านั้น แม้ว่าในสายตาของผู้ประกอบธุรกิจจะมองอีกด้านหนึ่งคือยิ่งราคาสูงกว่าต้นทุนมากเท่าไหร่ยิ่งดีต่อสุขภาพกระเป๋าของเขามากเท่านั้น ในตอนที่แล้วเราพูดกันถึงสิ่งที่จะเกิดขึ้นในกรณีที่ในตลาดสินค้าหรือบริการชนิดหนึ่งมีการผูกขาดโดยผู้ประกอบธุรกิจรายใดรายหนึ่งว่าจะเกิดผลอย่างไรบ้าง สิ่งที่เกิดขึ้นนั้นเห็นได้ว่าบางทีแทบจะตรงข้ามกับสิ่งที่ผู้บริโภคคาดหวังและต้องการจะได้รับจากการจ่ายเงินซื้อสินค้าและบริการชนิดนั้น คำถามจึงเกิดขึ้นว่าแล้วอย่างนั้นจะทำอย่างไรถึงจะทำให้ผู้บริโภคได้สินค้าหรือบริการที่มีคุณภาพในราคาที่เหมาะสม แม้จะไม่ได้เหมือนดังในความฝันทุกประการ แต่อย่างน้อยที่สุดขอให้ใกล้เคียงความเป็นจริงมากขึ้น           คำตอบสำหรับคำถามข้างต้นคงตอบไม่ง่าย แต่อย่างน้อยที่สุดหากเราทำให้สถานการณ์ในตลาดเปลี่ยนแปลงไปในทางใดทางหนึ่งอาจจะทำให้สิ่งที่ผู้บริโภคได้...

           ในฐานะของ “ ผู้บริโภค ” เราทุกคนคงต้องการได้สินค้ามาใช้ในชีวิตประจำวันที่มีคุณภาพดี โดยคุณภาพควรจะดีขึ้นเรื่อยๆ ด้วย เพราะเทคโนโลยีและกระบวนการผลิตมีการพัฒนาอยู่แทบทุกวัน เราคงไม่ต้องการจ่ายเงินมากขึ้นหรือแม้แต่เท่าเดิมกับของหรือสินค้าอะไรสักอย่างที่เมื่อห้าปีสิบปีที่แล้วเป็นอย่างไร ทุกวันนี้ยังเป็นแบบเดิมไม่ผิดเพี้ยน ในอีกส่วนหนึ่ง หากเป็นไปได้ราคาสินค้าที่เราจะต้องเสียเพื่อซื้อหาสินค้าสักชิ้นก็ควรจะถูกลงบ้างหากไม่มีการเปลี่ยนแปลงของสินค้าที่มีลักษณะสำคัญ           ความ “ คาดหวัง ” ที่เรามีนี้จะเป็นจริงได้มากน้อยเพียงใด หรือจะเกิดขึ้น “ รวดเร็ว ” เพียงใดย่อมขึ้นอยู่กับว่าผู้ประกอบธุรกิจที่ขายสินค้าหรือให้บริการชนิดที่เราต้องการนั้นมีมากน้อยเพียงใดและ “ แข่งขัน ” กันในการช่วงชิงลูกค้ากันมากน้อยหรือไม่ แต่ก่อนที่เราจะไปดูกันในส่วนอื่น ลองคิดดูก่อนว่าหากในธุรกิจขายสินค้าหรือให้บริการชนิดหนึ่งมีผู้ประกอบธุรกิจที่ขายสินค้าหรือให้บริการชนิดหนึ่งอยู่เพียงรายเดียวในตลาดผลจะเกิดอะไ...

          หากเราลองถามผู้ที่ทำธุรกิจการค้าดูว่าชอบหรือไม่หากได้เป็นผู้ขายสินค้าชนิดหนึ่งแต่เพียงผู้เดียวในท้องตลาด โดยไม่มีใครขายสินค้าแข่งให้เดือดร้อนรำคาญใจ เชื่อได้ว่าไม่ว่าเป็นใครก็ต้องชอบใจด้วยกันทั้งนั้น ใครจะไม่ชอบถ้าผลิตสินค้าออกมาเท่าไหร่ก็ขายได้หมด ใครต้องการจะซื้อหาจะใช้สินค้าชนิดนั้นก็หาได้ที่เดียว แม้ในท้องตลาดทุกวันนี้แทบไม่มีสินค้าชนิดใดที่ผลิตขายอยู่เจ้าเดียวก็ตาม แต่หากถามใจของคนขายสินค้า แทบทุกรายล้วนต้องการให้สินค้าตัวเองได้ขายอยู่เจ้าเดียวด้วยกันทั้งนั้น           ความชอบใจของคนขายสินค้าที่สามารถขายสินค้าได้อยู่เจ้าเดียวประการหนึ่งคือจะ “ ตั้งราคา ” สินค้านั้นเท่าใดก็ได้ตามต้องการ หากตั้งราคาแล้วได้กำไรยังไม่เป็นที่น่าพอใจก็ขึ้นราคาเสีย จะได้มีกำไรมากขึ้นตามที่ต้องการ สมมติว่าวันนี้ขายสินค้าอยู่ชิ้นละ 100 บาท มีกำไรชิ้นละ 10 บาท ทุกวันนี้ผลิตสินค้าขายปีละ 10 ล้านชิ้น คิดแล้วได้กำไรปีละ 100 ล้านบาท วันดีคืนดีมาคิดทบทวนดูว่ากำไรที่ได้มาไม่พอจะใช้สร้างอาคารสำนักงานใหม่...

          ในการใช้วิธีการทำตลาดแบบตรงหรือการขายตรงนั้นมีโอกาสที่ผู้บริโภคจะเสียเปรียบได้หลายทางด้วยกัน   ทำให้จำเป็นต้องมีมาตรการทางกฎหมายหลายประการมาเป็นหลักประกันให้ความคุ้มครองแก่ผู้บริโภค สำหรับในส่วนของกฎหมายที่ให้ความคุ้มครอง “ ตัวแทนขายตรง ” และ “ ผู้จำหน่ายอิสระ ” นั้นคงจะอยู่นอกเหนือขอบเขตที่จะนำมากล่าวในที่นี้           เนื่องจากการเสนอขายสินค้าหรือบริการแบบขายตรงนั้นจะทำ ณ สถานที่ที่ผู้บริโภคอยู่ ซึ่งอาจะเป็นสถานที่ทำงานหรือที่อยู่อาศัยของผู้บริโภคก็ได้ ก่อนที่ตัวแทนขายตรงหรือผู้จำหน่ายอิสระจะเข้าไปติดต่อเพื่อเสนอขายสินค้าหรือบริการให้แก่ผู้บริโภคได้จะต้องได้รับอนุญาตจากผู้บริโภคหรือผู้ครอบครองสถานที่นั้นเสียก่อน ไม่สามารถที่จะถือวิสาสะเข้าไปตระเวนเสนอขายสินค้าหรือบริการให้แก่บรรดาคนที่อยู่ในสถานที่นั้นได้ และในการเสนอขายสินค้าหรือบริการนั้นจะต้องไม่ทำอะไรที่เป็นการรบกวนหรือทำให้เกิดความรำคาญแก่ผู้บริโภคหรือผู้ที่ครอบครองสถานที่นั้น นอกจากนั้น ตัวแทนขายตรงและผู้จำหน่ายอิสระต...

          การขายสินค้าและให้บริการในปัจจุบันมีการพัฒนาให้มีรูปแบบต่างๆ ที่หลากหลายมากขึ้นทุกวัน แต่เดิมหากเราต้องการจะซื้อหาสินค้ามาใช้เราก็จะไปยัง “ แหล่ง ” ที่จำหน่ายสินค้านั้น ไม่ว่าจะเป็นแหล่งที่มีร้านขายสินค้าประเภทที่เราต้องการชุมนุมอยู่รวมกันหลาย ๆ ร้าน หรือจะไปยังห้างสรรพสินค้าที่รวมร้านหลากหลายชนิดมาไว้ด้วยกันในบรรยากาศที่เดินชมสินค้าได้อย่างสบายๆ ในการเดินเลือกซื้อสินค้าลักษณะเช่นนั้นเราอาจจะเดินเข้าไปสอบถามรายละเอียดของสินค้ากับพนักงานขายประจำร้าน หากมีสินค้าที่เราต้องการก็อาจจะพูดคุยกันต่อไปเรื่องราคาสินค้า กรณีที่เราเห็นว่าราคาสินค้าสูงกว่าที่เราต้องการจะจ่ายก็อาจจะออกจากร้านไปเพื่อหาซื้อจากร้านอื่นที่ขายของชนิดเดียวกัน หากเป็นร้านค้าที่สามารถต่อรองราคาได้ก็อาจจะต่อรองราคาดูว่าจะสามารถลดลงมาอยู่ในระดับที่เราสามารถจ่ายได้หรือไม่ กรณีที่ไม่สามารถลดราคาให้ได้ เราก็สามารถเลือกได้ว่าจะตกลงซื้อสินค้าชิ้นนั้นหรือไม่ หรือจะไปหาซื้อที่อื่นต่อไป           การซื้อหาสินค้าหรือบริการในลักษณะ...

ตอนนี้เราคงพอเห็นภาพของลักษณะข้อสัญญาที่มีการกำหนดให้เป็นข้อสัญญาที่จำเป็นต้องกำหนดไว้ในสัญญาที่เป็น “ ธุรกิจที่ควบคุมสัญญา ” เช่นเดียวกับข้อสัญญาที่ห้ามใช้ในธุรกิจดังกล่าว แม้ว่าเราจะไม่ได้นำข้อสัญญาทุกข้อและธุรกิจที่ควบคุมสัญญาทุกประเภทมากล่าวถึงไว้ในที่นี้ก็ตาม หากกฎหมายกำหนดให้มีข้อสัญญาบางประเภท หรือห้ามมีข้อสัญญาบางประเภท แต่ไม่ได้กำหนดผลบังคับอย่างไรไว้ การกำหนดของกฎหมายก็คงจะไร้ผล ในตอนนี้เราจึงจะมากล่าวถึงผลของการที่ไม่ได้ดำเนินการตามที่มีการกำหนดไว้ทั้งในส่วนของการไม่ใส่ข้อสัญญาที่จำเป็นไว้และการฝ่าฝืนใส่ข้อสัญญาที่ถูกห้ามไว้ ก่อนที่จะไปถึงรายละเอียดในส่วนของผลบังคับนั้น ประเด็นหนึ่งที่คงจะต้องทำความเข้าใจกันตั้งแต่ต้นก่อน คือ การกำหนดรายละเอียดเกี่ยวกับการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสัญญานี้ไม่ได้เกี่ยวข้องใดๆ กับการกำหนด “ แบบ ” ของสัญญาที่กำหนดไว้ในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ให้สัญญาบางประเภทต้องทำตามแบบที่กำหนดไว้ การไม่ทำสัญญาตาม “ แบบ ” ที่กำหนดไว้นี้จะส่งผลกระทบต่อความสมบูรณ์ของสัญญานั้นที่อาจจะทำให้สัญญานั้นไม่มีผลทางกฎหมาย สัญญาประเภทหนึ่งที่กฎหมายคุ้มครองผู้บริโภคก...

           ในปัจจุบันบัตรเครดิตได้กลายเป็นสิ่งที่พกพาติดกระเป๋าของผู้คนจำนวนมาก ความแพร่หลายของบัตรเครดิตทำให้หลายคนเรียกว่าเป็น “ เงินพลาสติก ” เพราะเราสามารถใช้บัตรเครดิตซื้อหาสิ่งของหรือใช้บริการในชีวิตประจำวันได้ไม่แตกต่างไปจากเงินสด ไม่ว่าจะเป็นการใช้บัตรเพื่อเติมน้ำมันรถหรือซื้อของกินของใช้ในซุปเปอร์มาร์เก็ตที่เป็นตลาดสดติดแอร์ของหลายๆ คน           บัตรเครดิตนอกจากจะให้ความสะดวกที่ทำให้เราไม่ต้องพกพาเงินทองติดตัวจำนวนมากที่จะทำให้เป็นเรื่องเสี่ยงต่ออันตรายจากอาชญากรรมแล้วยังช่วยให้เรามี “ เครดิต ” ที่สามารถซื้อของและนำมาใช้ก่อนล่วงหน้า ส่วนเงินค่าสินค้าจริง ๆ จะจ่ายต่อเมื่อครบกำหนดที่บริษัทผู้ให้บริการบัตรเครดิตเรียกเก็บเงินมา ระยะเวลาที่ใช้สินค้าหรือบริการได้ “ ฟรี ” นี้อาจจะมากบ้างน้อยบ้างตามแต่ว่าเราซื้อสินค้าหรือบริการในวันที่ใกล้ปิดรอบระยะเวลาบัญชีของบัตรในแต่ละเดือนเพียงใด ความสะดวกเหล่านี้นี่เองที่ทำให้หลาย ๆ คน นำ “ เงินในอนาคต ” มาใช้จนเกินตัว เกินกำลังที่จะชำระได้ครบถ้วนจนทำให้ต้องเลื...